Vuur- en nachtwerk
Oudejaarsdag: Qi’s ouders zijn de hele dag druk met het voorbereiden van de lunch en het diner van morgen. Dan komt de familie van vaderskant eten. Er wordt de hele dag continu vuurwerk afgestoken. Even voor twaalven barst het vuurwerk pas echt los. Qi’s vader heeft van bamboe een lange stok gemaakt, en aan het uiteinde een duizendknaller vastgebonden. Qi houdt de stok buiten het raam terwijl zijn vader de duizendknaller aansteekt. Het vuurwerk wordt steeds heviger, en is soms zo hevig dat het de grond doet schudden en het auto-alarmen doet afgaan. Verder loopt het oude jaar geruisloos over in het nieuwe. Er wordt niet afgeteld en we wensen elkaar op generlei wijze een gelukkig nieuwjaar. Geen handen schudden en niet kussen, zoals het echte Chinezen betaamd.
Nieuwjaarsdag, 0:30 uur: het vuurwerk zwakt enigszins af en we gaan naar bed. Qi slaapt op de houten vloer, in de slaapkamer van zijn ouders, op en onder een aantal dekbedden. Ik slaap in Qi’s oude bed, op een elektrisch verwarmde matras, die Qi’s ouders speciaal voor me hebben gekocht. Normaliter overnachten we in een hotel, omdat het appartement van Qi’s ouders te klein is. Maar deze nacht duurt maar kort, wat slapen betreft althans.
3:00 uur: we staan op en ontbijten. Ik kleed me warm aan. Naast het gebruikelijke tenue draag ik een extra t-shirt en een extra jas.
3:45 uur: we vertrekken, uitgerust met zaklantaarns en bamboestokken, naar het graf van Qi’s grootouders (van vaderskant) in de bergen. Het is gebruikelijk de graven van de voorouders te bezoeken op Nieuwjaarsdag. Hoe vroeger, des te beter. Het graf ligt dicht bij het appartement van Qi’s ouders, en daarom komt de familie hier eten op Nieuwjaarsdag, en moeten we vroeg thuis zijn om de familie te ontvangen.
4:30 uur: het Chinees Nieuwjaar begint bij nieuwe maan en er is dus geen maanlicht. Maar in de bergen ligt nog steeds een dik pak sneeuw, waardoor het niet al te donker is. Desondanks keren we onverrichter zake terug. De paden tussen de graven zijn op diverse plaatsen versperd door omgevallen bomen en we kunnen het graf niet vinden.
5:00 uur: ik ga achterop bij Qi’s vader op de scooter. Qi en zijn moeder gaan op een andere scooter. We nemen eten mee voor oma, die bij Qi’s oom in huis woont. Qi’s oom en zijn familie wonen in een dorp even buiten Shangyu. Maar eerst gaan we naar het graf van opa (van moederskant).
5:30 uur: het graf van opa ligt ook in de bergen, maar de begroeiing is er minder dicht. Ik blijf achter onderaan de berg, om de scooters en het eten te bewaken. Het is niet gepast om het eten eerst naar de doden te brengen, en daarna aan de levenden te geven. Ik zie de zaklantaarn langzaam naar boven bewegen. De klim duurt ongeveer tien minuten. Even later zie ik het vuur voor het verbranden van het geld en hoor ik in de verte het vuurwerk. Ze steken een kaars aan waarvan het licht beneden is te zien. Mooi, dat kaarslicht in de grote duisternis.
6:15 uur: we arriveren bij Qi’s oom. Het is nog steeds donker. We worden hartelijk begroet door oma. Het arme mens, dat ze op haar 85e deze kou moet doorstaan. We drinken thee en eten wat. Daarna op de scooter terug naar huis.
7:30 uur: Qi, zijn vader en ik wagen opnieuw een poging naar het graf van Qi’s grootouders van vaderskant. Qi’s moeder blijft thuis, om het eten klaar te maken en omdat er al familie kan komen. Inmiddels is het licht. We kunnen het graf nu wel vinden. Maar het pad is erg stijl en glad door de sneeuw, zodat het nog steeds allesbehalve gemakkelijk is om het graf te bereiken. Ik glij een paar keer uit. Qi trekt en zijn vader duwt me naar boven. Eenmaal bij het graf aangekomen verbrandt Qi het namaakgeld en steekt zijn vader het vuurwerk af. Er worden kaarsen en wierook aangestoken.
Rond 9:00 uur gaan Qi en ik naar het hotel om te douchen en even te slapen. Een paar uur later gaan we terug naar het appartement van Qi’s ouders. Even later komt de hele familie voor de lunch en het diner. Tussendoor wordt er majiang gespeeld. Na het diner vertrekt de familie en maken we het huis schoon. Om 22:30 uur zijn we terug in het hotel. Slapen.
9 februari 2008 om 14:21
Pff, ik raak al uitgeput als ik het lees :D
11 februari 2008 om 16:55
Vooral indrukwekkend, de diverse gebruiken en rituelen. En wees nu eerlijk: wie maakt dit nu van zo dicht bij mee? :-)
12 februari 2008 om 9:37
Ik heb vorig jaar ook de eer gehad het allemaal van heel dichtbij te mogen meemaken. Maar deze mooie gebruiken hebben wij niet gedaan. Mijn vriendin heeft iig nog haar beide oma’s. Ik zal haar eens vragen waarom wij de graven van haar opa’s niet bezocht hebben. Misschien liggen deze wel te ver begraven. Mooi om te lezen dit.