88N88

Ruim een maand geleden. Qi belt met zijn vader. Buren van Qi’s ouders hebben een bedrijf en willen de buitenlandse markt betreden. Ze hebben vader gevraagd of wij hun vertegenwoordigers in Nederland willen worden. Qi en ik voelen daar niets voor, maar vader kan moeilijk ‘nee’ zeggen tegen de buren, bang om onbeleefd te zijn. In plaats daarvan probeert hij Qi te overtuigen het toch te doen. De buren hebben ons uitgenodigd voor een lunch, als we in april weer in China zijn. Of we dan ten minste op die uitnodiging in willen gaan. Ook dat zien we niet zitten, want dat zou alleen maar verwachtingen en verplichtingen scheppen. Volgens een Chinees gezegde bestaat er niet zoiets als een ‘gratis lunch’. Voor wat hoort wat. Na de lunch zou het alleen nog maar moeilijker worden om het verzoek van de buren af te wijzen.

Een verhitte discussie volgt. Inhoudelijk kan ik het niet volgen, maar ik hoor vader luid praten aan de andere kant van de lijn en ik merk dat Qi geïrriteerd raakt. Halverwege het gesprek vraagt Qi me: “Zal ik het hem vertellen?” “Wat…?” “Dat ik homo ben.” Ik kijk verbaasd. Qi had het er wel over gehad dat hij misschien in april uit de kast wilde komen. Maar dat was hij eerder van plan geweest. Ik moest het nog zien. “Beter niet. Dat kun je ze beter persoonlijk vertellen, en niet via de telefoon.”

De discussie gaat nog een tijdje door, maar het gesprek lijkt normaal te eindigen. Dan zegt Qi: “Ik heb het verteld.” Met de gedachte dat het gesprek volledig over de buren ging, vraag ik: “Wat dan?” “Dat ik homo ben!” Het duurt even voordat het tot me doordringt en ik de meest voor de hand liggende vervolgvraag stel: “Hoe reageerde hij?”

Lees verder

Vorige week is Qi —met terugwerkende kracht vanaf 23 december 2010— Nederlander geworden. Hare Majesteit de Koningin heeft op voorgenoemde datum per Koninklijk Besluit het Nederlanderschap verleend aan Qi. Dat besluit werd pas geldig nadat dit aan hem bekend was gemaakt tijdens een naturalisatieceremonie. Tijdens de ceremonie heeft Qi moeten beloven dat hij de grondwettelijke orde van het Koninkrijk der Nederlanden, haar vrijheden en rechten zal respecteren, en moeten verklaren dat hij de plichten die het staatsburgerschap met zich meebrengt getrouw te zullen vervullen.

Met het uitspreken van “dat verklaar en beloof ik” was Qi geen Chinees meer. De Chinese wet staat een dubbele nationaliteit namelijk niet toe. Qi was dus automatisch met terugwerkende kracht Chinees-af. Dat betekent dat hij nu een visum nodig heeft om naar China te gaan, net zoals elke andere Nederlander. Daarentegen kan hij nu vrij reizen naar zo’n-beetje-de-rest-van-de-wereld, en als er wel een visum nodig is dan kan hij er makkelijker aan komen. Dat was ook de belangrijkste reden voor Qi om te willen naturaliseren. Hij wil zijn oude werk als steward weer oppakken, en daarvoor moet hij een Europees paspoort hebben. Dat paspoort kon en heeft hij deze week aangevraagd.

Verder is er weinig veranderd. We hebben het einde van de procedures en examens gevierd in een Chinees restaurant. Het is ijdele hoop om te denken dat hij ooit warm zal worden van een oer-Hollandse stamppot.

Het zou ook eens in één keer goed gaan…

Vorige week woensdag verstreek de in de brief van de IND genoemde termijn waarbinnen Qi een uitnodiging voor de naturalisatieceremonie zou ontvangen. En de uitnodiging was er dus nog niet. Ik heb daarop gebeld met de gemeente, afdeling burgerlijke stand. Een medewerker vertelde dat het wegens drukte in grote steden vaak langer duurt dan zes weken. De collega die er meer over wist was er niet, maar ik mocht wel een e-mail sturen.

Vanmorgen was hier nog geen reactie op, dus ben ik opnieuw gaan bellen. Eerst naar de IND, om te vragen wat nu precies de wet- en regelgeving hieromtrent is. De IND-medewerkster vertelde dat de gemeente de betrokkene binnen zes weken na de dag van dagtekening van het naturalisatiebesluit moet oproepen om te verschijnen op een ceremonie, dat de ceremonie zelf binnen zes weken na deze oproep moet plaatsvinden, en dat dit wettelijke termijnen betreft. Verder kon ze zien dat het besluit inzake Qi’s naturalisatieverzoek al op 23 december was genomen, bijna acht weken geleden.

Daarna opnieuw naar de gemeente gebeld, in een ‘iets meer volhardende modus’ dan vorige week, met als resultaat dat Qi vanmiddag nog naar een ceremonie kan. Vanmiddag nog!

Gek… Ik wist dat dit moment zou komen, maar nu het opeens zo snel komt is het een vreemde gewaarwording. We zijn al ruim vierenhalf jaar bezig met procedures en examens. We rolden van het één in het ander. En nu heb ik nog krap vijf uur om aan het idee te wennen dat we dat achter ons kunnen laten.

En weer een stapje verder… Volgend op het positief advies van de IND, heeft het Hare Majesteit behaagt om een —vooralsnog ongeldig— positief besluit te nemen:

Met deze brief informeer ik u over de voortgang van uw naturalisatieverzoek.

Hare Majesteit de Koningin heeft een positief besluit genomen op uw verzoek om naturalisatie. Het besluit wordt pas geldig als het door de gemeente op een naturalisatieceremonie aan u bekend is gemaakt. Dit betekent dat u verlenging van de geldigheidsduur van uw verblijfsvergunning moet aanvragen als uw verblijfsvergunning moet aanvragen als deze vóór de ceremonie verloopt.

Voor de bekendmaking van het besluit ontvangt u binnen zes weken een uitnodiging van de gemeente waar u woont.

Als die gemeente met andere gemeenten samenwerkt in het kader van de naturalisatieprocedure, kan het zijn dat u een uitnodiging ontvangt van een andere gemeente in de regio. Voor de behandeling van uw verzoek heeft dit verder geen gevolgen.

Om de afhandeling van het verzoek zo doelmatig mogelijk te laten verlopen, verzoek ik u de uitnodiging van de gemeente af te wachten. Ik verzoek u tussentijds géén contact op te nemen met de gemeente. Als u vragen heeft, kunt u bellen met de Immigratie- en Naturalisatiedienst. (…)

Vandaag heeft Qi de volgende brief ontvangen van de IND:

Naar aanleiding van uw verzoek om naturalisatie van 5 augustus 2010 deel ik u het volgende mee.

Vandaag heb ik uw verzoek om naturalisatie met een positief advies voorgedragen aan het departement van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties. Zodra het Koninklijk Besluit door Hare Majesteit de Koningin is ondertekend, zal ik u daarvan op de hoogte stellen. U zult daarna van de gemeente waar u woont een uitnodiging ontvangen voor het bijwonen van een naturalisatieceremonie. Tijdens deze ceremonie zal de bekendmaking van naturalisatie aan u worden uitgereikt.

In verband met de administratie afwikkeling van deze voordracht verzoek ik u rekening te houden met een verdere behandelduur van doorgaans acht tot tien weken vanaf datum dagtekening.

Ik verkeer in de gelukkige omstandigheid dat een aantal van mijn vrienden steward zijn en me soms meevragen naar verre bestemmingen. Tijdens de heen- en terugvlucht moeten ze zelf werken, en ik mag alleen mee als er een stoel beschikbaar is. De verblijfsduur is kort, maar het ticket kost slechts een habbekrats. Op deze manier belandde ik bijna vijf jaar geleden voor het eerst in China: 48 uur Beijing, het begin van ‘dit alles’.

Vanavond vlieg ik, met dezelfde vriend en binnen dezelfde constructie als vijf jaar geleden, opnieuw naar China. Voor mij wordt het de tiende keer naar China. Een jubileum en een lustrum ineen dus. We gaan naar Chengdu, en omdat er naar Chengdu maar een paar vluchten per week gaan is de keertijd relatief lang: vier dagen. Maandagavond ben ik weer terug.

Op 20 juli heeft Qi zijn aanvraag tot naturalisatie ingediend op het stadhuis. Van alle procedures die we de afgelopen vier jaar hebben doorlopen is dit wel de meest eenvoudige. Deze keer geen ellenlange formulieren die moeten worden voorzien van tig bijlagen. Qi hoefde alleen zijn verblijfsvergunning en NT2-diploma te laten zien. Nadat de gemeente deze had bekeken moest hij twee weken later terugkomen voor het ondertekenen van het aanvraagformulier en het betalen van de leges (€ 567).

Nu is het een kwestie van wachten. Gisteren ontving hij van de IND de volgende brief, waarin het verdere verloop van de procedure wordt toegelicht.

Bij de gemeente heeft u op 05-08-2010 een verzoek om naturalisatie ingediend. De gemeente heeft uw documenten verzameld en naar de IND gestuurd. Wij hebben uw verzoek deze week ontvangen. Uw verzoek is onder dossiernummer (…) geregistreerd.

Wat gaat de IND met uw verzoek doen?
De IND gaat nu uw verzoek beoordelen en keurt dit wel of niet goed. De IND kan hiervoor enig onderzoek verrichten. Wanneer niet alle informatie in het naturalisatiedossier aanwezig is, kunt u daarover nog een brief ontvangen.

Wanneer hoort u van ons?
De wettelijke beslistermijn is een jaar, te rekenen vanaf de datum indiening van het verzoek dan wel de datum waarop u de leges heeft betaald. Gelet op de datum waarop u het verzoek heeft ingediend betekent dit dat ik uiterlijk op 04-08-2011 moet hebben beslist op uw verzoek om naturalisatie. Ik zal echter ernaar streven binnen 20 weken na heden een beslissing te nemen op uw verzoek om naturalisatie.

Binnen 20 weken zal ik u schriftelijk berichten of ik u zal voordragen voor verlening van het Nederlanderschap, uw verzoek niet inwillig, of meer tijd nodig heb om een besluit te nemen.

Wat gebeurt er na de beoordeling?
Als de IND uw verzoek goedkeurt, vraagt de IND aan Hare Majesteit de Koningin om het Koninklijk Besluit te ondertekenen. Dit duurt ongeveer vier weken. Als het Koninklijk Besluit is ondertekend krijgt u van de gemeente een uitnodiging voor de naturalisatieceremonie. Deze ceremonie vindt meestal plaats binnen zes weken na verzending van de uitnodiging. Tijdens deze ceremonie moet u eerst de verklaring van verbondenheid afleggen. Daarna wordt aan u de ‘bekendmaking van verlening van het Nederlanderschap’ uitgereikt. U wordt alleen Nederlander als u naar de ceremonie komt.

Als de IND uw verzoek niet inwilligt, krijgt u een brief van de IND. In deze brief staat waarom u geen Nederlander kunt worden. Tegen de niet inwilliging kunt u bezwaar maken. In de brief staat hoe u dit moet doen.

Ik herinner me mijn eerste bezoek aan een openbaar toilet in China nog. Dat was in de Verboden Stad in Beijing. Ik zie mezelf nog staan voor de ingang van het toilet, geld in de hand, zoekend naar een bordje met het tarief. Want hoeveel zou een plasje kosten in China? Een half uur eerder had ik voor een habbekrats een flesje water gekocht (ergo mijn nood), maar van het prijsniveau van de toiletten had ik nog geen idee. Zou daarvoor eenzelfde omrekenfactor gelden? Ik liet wat geld zien aan de beheerster van de wc’s, die daarop zwaaide met haar hand, gebarend dat ze het geld niet wilde hebben. Het toilet was, net zoals later bleek alle openbare toiletten in China, gratis.

Mijn eerste taxirit in China kostte iets van 18 of 19 yuan. Ik gaf 20 yuan en gebaarde dat het goed was zo. Maar tot mijn verbazing bleef de taxichauffeur zijn hand met wisselgeld (omgerekend zo’n 10 eurocent) naar me uitstrekken, ook nadat ik had gezwaaid op dezelfde manier als de mevrouw van de toiletten dat had gedaan. De verbazing bij Qi’s ouders was dan ook groot toen we hier uit eten gingen en een paar euro fooi achterlieten. Want in China doen ze niet aan fooi.

Qi’s ouders waren een maand in Nederland. Ze ervoeren het machteloze gevoel dat je hebt als je je niet verstaanbaar kunt maken, niets begrijpt van wat er om je heen gezegd wordt, en niets kunt lezen. Ze verbaasden zich over dezelfde dingen als ik tijdens mijn eerste bezoeken aan China, maar dan omgekeerd. Dat het hier zo rustig is, dat het verkeer zo geordend is, dat auto’s stoppen voor het zebrapad en nauwelijks toeteren, dat het zo schoon is op straat, dat winkels zo vroeg sluiten en op sommige dagen zelfs dicht zijn, en dat je in restaurants zo lang moet wachten op je eten (en dan toch nog fooi geeft!).

En zo zullen Qi’s ouders ook hun eerste openbare toiletbezoek in Nederland nog herinneren. “Moet je daarvoor betalen?! 50 cent?! Zo duur?!”